در هنگام سلام و سرير و بر پهن و جرد و اورنگ . و كرسى و اريكه . و خوابگاه . و زين . و شهر و مقر سلطنت . و تپنگو و صندوق و جامه‌دان . و هر جاى مسطح و برابر و هموار . و نشيمنگاهى چوبين يا آهنين و داراى چهار پايه كه به روى آن استراحت كرده مىخوابند . و هر جاى مرتفعى از زمين كه در روى آن مىنشينند و مىخوابند و تكيه مىكنند . و تخت آبنوسى : كنايه از شب . و تخت آراسته : تخت مزين . و تخت اردشير : نوائى از موسيقى . و تخت جمشيد : خرابه هاى شهر استخر . و تخت حساب : باصطلاح نجوم تخته‌اى كه بر آن خاك نرم ريخته و نقوش حساب طالع را بر آن رسم كنند . و تخت خورشيد بر سر ضر غام : كنايه از بودن آفتاب در برج اسد . و تخت راهى : شاه راه و جادهء شاهى . و تخت روان : تختى محمل مانند و داراى چهار دسته كه بر دو قاطر آن را بار كرده و مسافر در آن نشيند . و تخت سليمان پيغمبر . و اسب روندهء خوش راه . و چهار ستارهء از بنات النعش كه مربع واقع شده و كنايه از آسمان . و تخت رونده : تخت روان . و تخت سراج : اخ . مدرسهء شيخ ابو اسحق كازرونى . و تخت سليمان ا خ . قلعهء : مشهورى در كاشغر . و تخت طاقديس : تختى داراى چندين طبقه كه صور همهء بروج و كواكب بر آن نقش بود و از فريدون بخسرو پرويز رسيد . رلحن پنجم از سى لحن باربد . و نوائى از موسيقى . و تخت فيروزه : تخت كى خسرو . و آسمان . و تخت كلاه : كلاهى چوبين كه بر سر مجرمين و گناهگاران نهند . تخت ( toxt ) ا . پ . دخت و دختر . و وزنه‌اى معادل 600 و يا 400 درم . تخت ( taxt ) ا . ع . جامه‌دان . ج : نخوت . و باريكه و سرير . تختاخ ( taxt x ) ا . ع . مردى كه در زبانش لكنت باشد . تخت بخت ( taxt - baxt ) ا . پ . اقبال و دولت . تخت پوش ( taxt - povc ) ا . پ . پوشش تخت . تخت خانه ( taxt - x ne ) ا . پ . مقر سلطنت و پاى تخت . تختج ( taxtaj ) ا . ع . - مأخوذ از تختهء فارسى و بمعنى آن . ج : تخاتج . تخ‌تخ ( tex - tex ) ا . ع . به اين كلمه ماكيان را زجر كرده دور مىكنند . تختخانى ( taxtax niy ) ا . ع . مردى كه در زبانش لكنت بود . تختخة ( taxtaxat ) ا . ع . لكنت زبان . و حكايت آواز . تختدار ( taxt - d r ) ا . پ . جامهء سياه و سفيد كه پادشاهان ايران ويژه دارا به روى تخت خود مىگسترانيد . و جامهء خواب و نيز كسى كه شغل او نگاهدارى تخت روان باشد . تختر ( toxtar ) ا . پ . دختر . تختر ( taxatorr ) م . ع . سستى آوردن و مسترخى گرديدن و كاهل شدن . و تب كردن . و پراكنده شدن ذهن از خوردن شير و ماست و جز آن و برفتار كاهلان رفتن . تختگاه ( taxt - g h ) ا . پ . محل تخت و محل جلوس پادشاه و شهر پايتخت و مقر پادشاه كه تزر نيز گويند . تخت گير ( taxt - gir ) ص . پ . پادشاه قادر و توانا . تختله ( taxtale ) ا . پ . كفش و عصاى گردش . تختم ( taxattom ) م . ع . بر سر عمامه بستن . و تختم بالخاتم : انگشترى در دست كرد . و تختم بامره : پنهان كرد كار را . و تختم عنه : تغافل كرد از آن و خاموش گشت . تختمة ( taxtemat ) ا . ع . عمامه بندى . و تغافل . و سكوت و خاموشى . و پنهانى . تخت نشان ( taxt - nec n ) ا . پ . بخشندهء تخت . تخت نشين ( taxt - necin ) ا . پ . پادشاهى كه داراى تخت و تاج باشد . و تخت نشينان خاك : پادشاهان . و ارواح . و اهل سلوك . و ساكنان زمين . تخت نشينى ( taxt - necini ) ا . پ . سلطنت و پادشاهى . تخته ( taxte ) ا . پ . قطعهء چوب پهن و صاف و مسطح كه چندان ستبر نباشد - . و لوح و صفحه . و هر چيز مسطح و صاف و پهن . و خوابگاه و بستر كوچك . و صفحه‌اى كه در روى آن بدن مرده را غسل داده كفن مىكنند . و جنازه و تابوت و عمارى . و يك ورق از كاغذ . و اسباب بازى نرد . و تختهء آسيا : چوب پهنى كه گاو آهن را جهة شيار كردن زمين بدان نصب كنند . و تختهء استرش ( ostorac ) : تختهء چوبى كه گاو آهن را بدان محكم كنند . و تختهء اول : لوح محفوظ و لوحى كه اطفال به روى آن الف با نويسند . و تختهء جامه : اتو و قيد بزرگ و قيدى كه بدان پارچه را فشار داده و هموار نمايند . و آلت شكنجه‌اى كه بسان اسب ساخته باشند . و تختهء جوهرى : رنگ سرخ و كبود و هر چيز رنگارنگ . و تختهء خاك : سطح زمين . و تختهء در : قطعهء چوب پهن و مسطح كه در ميان لنگهء در قرار دهند . و تختهء و قوم : لوح رمال و منجم . و تخته زدن : حلاجى كردن پنبه . و تختهء زرنيخ : انگشت و زغال افروخته . و تختهء